{"id":589,"date":"2026-10-04T09:00:00","date_gmt":"2026-10-04T09:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/?p=589"},"modified":"2026-10-22T07:48:47","modified_gmt":"2026-10-22T07:48:47","slug":"neuronowinki-28-09-04-10-2026","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/2026\/10\/04\/neuronowinki-28-09-04-10-2026\/","title":{"rendered":"NeuroNowinki 28.09\u201304.10.2026: mocne strony ADHD, cukrzyca u m\u0142odych i mity z internetu"},"content":{"rendered":"
\n\t\t\t\t
\n
\n
\n \t\t\t

NeuroNowinki, 28.09\u201304.10.2026<\/p>\n\t\t\t\t\t

Mocne strony ADHD, cukrzyca u\u00a0m\u0142odych i\u00a0mity z\u00a0internetu<\/h1>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

To d\u0142u\u017csza wersja NeuroNowinek, kt\u00f3re co tydzie\u0144 publikuj\u0119 na Instagramie. Tym razem wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w o\u00a0tym, jak doro\u015bli postrzegaj\u0105 swoje ADHD, o\u00a0cukrzycy typu 2 u\u00a0m\u0142odych os\u00f3b z\u00a0ADHD i\u00a0w\u00a0spektrum Autyzmu, o\u00a0ADHD w\u00a0mediach spo\u0142eczno\u015bciowych i\u00a0o\u00a0bezp\u0142atnym poradniku dla rodzin.<\/p>\n\t\t\t\t\t

Kr\u00f3tsz\u0105 wersj\u0119 tego wydania znajdziesz na Instagramie: @gabinet.gawed<\/a>.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

ADHD ma te\u017c mocne strony? To zale\u017cy od objaw\u00f3w<\/h2>\n\t\t\t\t\t

Badanie ukaza\u0142o si\u0119 w\u00a0Journal of Attention Disorders<\/a>, a\u00a0pod koniec wrze\u015bnia opisa\u0142 je serwis PsyPost. Zesp\u00f3\u0142 z\u00a0Uniwersytetu w\u00a0Tel Awiwie (pierwsza autorka Gili Katabi), we wsp\u00f3\u0142pracy z\u00a0badaczami z\u00a0Europy, stworzy\u0142 nowy kwestionariusz pozytywnego nastawienia do w\u0142asnego ADHD (Positive Attitudes Toward ADHD Scale). Stwierdzenia oparto na tematach z\u00a0wcze\u015bniejszych wywiad\u00f3w z\u00a0osobami z\u00a0ADHD, takich jak kreatywno\u015b\u0107, energia czy odporno\u015b\u0107. Uczestnicy oceniali, na ile si\u0119 z\u00a0nimi zgadzaj\u0105, i\u00a0opisywali, jak cz\u0119sto maj\u0105 objawy ADHD.<\/p>\n\t\t

\n \t\t\t

O badaniu<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Czasopismo<\/p>\n\t\t\t\t\t

Journal of Attention Disorders, opisane w\u00a0PsyPost pod koniec wrze\u015bnia 2026<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Kto bada\u0142<\/p>\n\t\t\t\t\t

Uniwersytet w\u00a0Tel Awiwie we wsp\u00f3\u0142pracy z\u00a0badaczami z\u00a0Europy<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Kogo badano<\/p>\n\t\t\t\t\t

335 doros\u0142ych z\u00a0ADHD w\u00a0trzech grupach<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Rodzaj badania<\/p>\n\t\t\t\t\t

kwestionariusz, czyli samoopis uczestnik\u00f3w<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

Wzi\u0119\u0142y w\u00a0nim udzia\u0142 trzy grupy doros\u0142ych z\u00a0ADHD, \u0142\u0105cznie 335 os\u00f3b: dwie grupy w\u00a0Izraelu (84 i\u00a0125 os\u00f3b) oraz 126 angloj\u0119zycznych os\u00f3b z\u00a024 kraj\u00f3w, badanych online. We wszystkich grupach osoby z\u00a0cz\u0119stszymi objawami nadruchliwo\u015bci i\u00a0impulsywno\u015bci mia\u0142y bardziej pozytywne nastawienie do swojego ADHD. Przy trudno\u015bciach z\u00a0uwag\u0105 zale\u017cno\u015b\u0107 sz\u0142a raczej w\u00a0drug\u0105 stron\u0119, ale nie powt\u00f3rzy\u0142a si\u0119 we wszystkich grupach. U\u00a0cz\u0119\u015bci badanych sprawdzono te\u017c og\u00f3lne zadowolenie z\u00a0\u017cycia. Zwi\u0105zek nadruchliwo\u015bci z\u00a0pozytywnym nastawieniem pozosta\u0142, wi\u0119c skala mierzy raczej stosunek do samego ADHD ni\u017c po prostu dobry nastr\u00f3j.<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t

84<\/p>\n\t\t\t\t\t

doros\u0142ych z\u00a0ADHD w\u00a0pierwszej grupie w\u00a0Izraelu<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

125<\/p>\n\t\t\t\t\t

doros\u0142ych w\u00a0drugiej grupie w\u00a0Izraelu<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

126<\/p>\n\t\t\t\t\t

angloj\u0119zycznych os\u00f3b z\u00a024 kraj\u00f3w, badanych online<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n \t\t\t

Co wi\u0105za\u0142o si\u0119 z\u00a0nastawieniem do w\u0142asnego ADHD<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n
\n \t\t\t

Cz\u0119stsze objawy nadruchliwo\u015bci i\u00a0impulsywno\u015bci<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Bardziej pozytywne nastawienie<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

We wszystkich trzech grupach.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n
\n \t\t\t

Cz\u0119stsze trudno\u015bci z\u00a0uwag\u0105<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Raczej mniej pozytywne nastawienie<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

Nie powt\u00f3rzy\u0142o si\u0119 we wszystkich grupach.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

To samoopis: badanie mierzy opinie o\u00a0sobie, a\u00a0nie rzeczywiste zdolno\u015bci. To, \u017ce kto\u015b uwa\u017ca si\u0119 za kreatywnego, nie znaczy jeszcze, \u017ce lepiej wypada w\u00a0zadaniach sprawdzaj\u0105cych kreatywno\u015b\u0107. Badacze zauwa\u017caj\u0105 te\u017c, \u017ce skala nie zawiera\u0142a pyta\u0144 o\u00a0hiperfokus, czyli bardzo silne skupienie na jednej rzeczy, co mog\u0142o wp\u0142yn\u0105\u0107 na wyniki dotycz\u0105ce nieuwagi. Potrzebne s\u0105 dalsze badania, kt\u00f3re wyja\u015bni\u0105 te zale\u017cno\u015bci i\u00a0poka\u017c\u0105, czy mog\u0105 pom\u00f3c lepiej dopasowa\u0107 wsparcie.<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Co to oznacza?<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Osoby z\u00a0ADHD bardzo r\u00f3\u017cnie patrz\u0105 na swoj\u0105 diagnoz\u0119 i\u00a0to jest w\u00a0porz\u0105dku. Komu\u015b, u\u00a0kogo na pierwszy plan wysuwa si\u0119 energia, mo\u017ce by\u0107 \u0142atwiej dostrzec plusy ni\u017c komu\u015b, kto zmaga si\u0119 g\u0142\u00f3wnie z\u00a0rozproszeniem i\u00a0zapominaniem. Nie trzeba od razu widzie\u0107 w\u00a0ADHD zalet, ale warto zna\u0107 zar\u00f3wno swoje mocne strony, jak i\u00a0obszary, w\u00a0kt\u00f3rych potrzebujesz wsparcia.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

ADHD, Autyzm i\u00a0cukrzyca typu 2 u\u00a0m\u0142odych os\u00f3b<\/h2>\n\t\t\t\t\t

29 wrze\u015bnia na kongresie Europejskiego Towarzystwa Bada\u0144 nad Cukrzyc\u0105 (EASD) w\u00a0Mediolanie dr Jonathan Goldney z\u00a0Uniwersytetu w\u00a0Leicester przedstawi\u0142 analiz\u0119 dokumentacji medycznej z\u00a0USA. Zesp\u00f3\u0142 przejrza\u0142 dane 4,2 mln os\u00f3b, u\u00a0kt\u00f3rych w\u00a0ci\u0105gu ostatnich 20 lat rozpoznano cukrzyc\u0119 typu 2, i\u00a0por\u00f3wna\u0142 oko\u0142o 3,4 mln z\u00a0nich z\u00a0dobranymi osobami bez cukrzycy. To badanie przekrojowe, czyli takie, kt\u00f3re pokazuje, jak cz\u0119sto diagnozy wyst\u0119puj\u0105 razem, ale nie wyja\u015bnia przyczyn.<\/p>\n\t\t

\n \t\t\t

O badaniu<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Gdzie przedstawiono<\/p>\n\t\t\t\t\t

Kongres EASD w\u00a0Mediolanie, 29 wrze\u015bnia 2026, wyniki wst\u0119pne<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Kto bada\u0142<\/p>\n\t\t\t\t\t

Uniwersytet w\u00a0Leicester (dr Jonathan Goldney)<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Kogo badano<\/p>\n\t\t\t\t\t

4,2 mln os\u00f3b z\u00a0cukrzyc\u0105 typu 2 w\u00a0dokumentacji medycznej z\u00a0USA<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Rodzaj badania<\/p>\n\t\t\t\t\t

przekrojowe, z\u00a0por\u00f3wnaniem do os\u00f3b bez cukrzycy<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

Najwyra\u017aniejsze r\u00f3\u017cnice dotyczy\u0142y os\u00f3b, kt\u00f3re zachorowa\u0142y przed 20. rokiem \u017cycia. ADHD mia\u0142o 14,4% z\u00a0nich, wobec 6,9% r\u00f3wie\u015bnik\u00f3w bez cukrzycy. Autyzm rozpoznano u\u00a05,7%, wobec 1,8%. Cz\u0119\u015bciej wyst\u0119powa\u0142y te\u017c dysleksja i\u00a0dyspraksja, czyli trudno\u015bci z\u00a0koordynacj\u0105 ruchow\u0105. Wraz z\u00a0wiekiem zachorowania r\u00f3\u017cnice mala\u0142y.<\/p>\n\t\t

\n \t\t\t

Osoby, kt\u00f3re zachorowa\u0142y na cukrzyc\u0119 typu 2 przed 20. rokiem \u017cycia<\/p>\n\t\t\t\t\t

Jak cz\u0119sto mia\u0142y te\u017c diagnoz\u0119 ADHD lub Autyzmu<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \n<\/div>\n\t\t\t

Z cukrzyc\u0105 typu 2<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n \n<\/div>\n\t\t\t

R\u00f3wie\u015bnicy bez cukrzycy<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

ADHD<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \n<\/div>\n\t\t\t

14,4%<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n \n<\/div>\n\t\t\t

6,9%<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n \t\t\t

Autyzm<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \n<\/div>\n\t\t\t

5,7%<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n \n<\/div>\n\t\t\t

1,8%<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

Wraz z\u00a0wiekiem zachorowania r\u00f3\u017cnice mala\u0142y. To wst\u0119pne wyniki z\u00a0kongresu.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

To wst\u0119pne wyniki z\u00a0kongresu, jeszcze nieopublikowane w\u00a0recenzowanym czasopi\u015bmie, czyli bez pe\u0142nej oceny innych naukowc\u00f3w. Dokumentacja medyczna bywa niepe\u0142na, a\u00a0osoby, kt\u00f3re cz\u0119\u015bciej bywaj\u0105 u\u00a0lekarzy, maj\u0105 wi\u0119ksz\u0105 szans\u0119 na wczesne wykrycie cukrzycy. Sam autor podkre\u015bla, \u017ce wyniki w\u00a0\u017cadnym razie nie oznaczaj\u0105, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 os\u00f3b z\u00a0ADHD czy w\u00a0spektrum Autyzmu zachoruje na cukrzyc\u0119 typu 2.<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Co to oznacza?<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Badacze podejrzewaj\u0105 wp\u0142yw mi\u0119dzy innymi k\u0142opot\u00f3w ze snem, mniejszej aktywno\u015bci fizycznej, przyjmowanych lek\u00f3w i\u00a0trudno\u015bci w\u00a0dost\u0119pie do opieki zdrowotnej, cho\u0107 w\u00a0badaniu tego nie sprawdzano. Proponuj\u0105, by opieka diabetologiczna dla m\u0142odych uwzgl\u0119dnia\u0142a r\u00f3\u017cne potrzeby, na przyk\u0142ad w\u00a0komunikacji czy wra\u017cliwo\u015bci sensorycznej. To przypomnienie, by osoby z\u00a0ADHD i\u00a0w\u00a0spektrum Autyzmu dba\u0142y tak\u017ce o\u00a0zdrowie cia\u0142a.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

Mit: ADHD to tylko moda z\u00a0internetu<\/h2>\n\t\t\t\t\t

29 wrze\u015bnia serwis Syracuse University w\u00a0USA opublikowa\u0142 rozmow\u0119 z\u00a0prof. Kevinem Antshelem, psychologiem, kt\u00f3ry bada ADHD w\u00a0r\u00f3\u017cnych okresach \u017cycia. Antshel przypomina, \u017ce wed\u0142ug badania z\u00a02023 roku ponad po\u0142owa doros\u0142ych z\u00a0diagnoz\u0105 ADHD otrzyma\u0142a j\u0105 dopiero w\u00a0doros\u0142o\u015bci. Potwierdza to badanie ameryka\u0144skiej agencji zdrowia CDC, przeprowadzone jesieni\u0105 2023 roku na 7046 doros\u0142ych: aktualn\u0105 diagnoz\u0119 ADHD ma oko\u0142o 6% doros\u0142ych Amerykan\u00f3w, a\u00a055,9% z\u00a0nich us\u0142ysza\u0142o j\u0105 w\u00a0wieku 18 lat lub p\u00f3\u017aniej.<\/p>\n\t\t

\n \t\t\t

Diagnoza ADHD w\u00a0doros\u0142o\u015bci<\/p>\n\t\t

\n \t\t\t

55,9%<\/p>\n\t\t\t\t\t

doros\u0142ych Amerykan\u00f3w z\u00a0aktualn\u0105 diagnoz\u0105 ADHD us\u0142ysza\u0142o j\u0105 w\u00a0wieku 18 lat lub p\u00f3\u017aniej<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n
\n \n<\/div>\n\n<\/div>\n
\n \t\t\t

0%<\/p>\n\t\t\t\t\t

50%<\/p>\n\t\t\t\t\t

100%<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Badanie CDC, jesie\u0144 2023 roku, 7046 doros\u0142ych. Aktualn\u0105 diagnoz\u0119 ADHD ma oko\u0142o 6% doros\u0142ych.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Zdaniem Antshela rozmowy o\u00a0ADHD w\u00a0sieci pomagaj\u0105 ludziom zastanowi\u0107 si\u0119, czy ADHD pasuje do ich do\u015bwiadcze\u0144, i\u00a0docieraj\u0105 do os\u00f3b, kt\u00f3re same nie szuka\u0142yby takich informacji. Cz\u0119sto jednak pokazuj\u0105 zwyk\u0142e zachowania, jak gubienie rzeczy czy odk\u0142adanie spraw na p\u00f3\u017aniej, bez wyja\u015bnienia, kiedy staj\u0105 si\u0119 naprawd\u0119 uci\u0105\u017cliwe. Przypisywanie wszystkiego ADHD mo\u017ce te\u017c sprawi\u0107, \u017ce inne wa\u017cne potrzeby zostan\u0105 przeoczone.<\/p>\n\t\t

\n
\n \t\t\t

Mit<\/p>\n\t\t\t\t\t

ADHD to tylko moda z\u00a0internetu<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

Co m\u00f3wi\u0105 dane<\/p>\n\t\t

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t

Ponad po\u0142owa doros\u0142ych z\u00a0diagnoz\u0105 ADHD dosta\u0142a j\u0105 dopiero w\u00a0doros\u0142o\u015bci.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\t\t\t

Rozmowy w\u00a0sieci docieraj\u0105 do os\u00f3b, kt\u00f3re same nie szuka\u0142yby takich informacji.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

Antshel jest wsp\u00f3\u0142autorem badania z\u00a02025 roku, opublikowanego w\u00a0European Child & Adolescent Psychiatry (pierwsza autorka Ashley Schiros). 490 student\u00f3w bez diagnozy ADHD, ale z\u00a0co najmniej dwoma objawami, losowo podzielono na trzy grupy, kt\u00f3re przez oko\u0142o 12 minut ogl\u0105da\u0142y filmiki w\u00a0stylu TikToka: z\u00a0b\u0142\u0119dnymi informacjami o\u00a0ADHD, z\u00a0rzetelnymi informacjami albo o\u00a0\u015bnie. Osoby po filmikach z\u00a0b\u0142\u0119dami wiedzia\u0142y potem o\u00a0ADHD mniej ni\u017c pozostali, a\u00a0czu\u0142y si\u0119 tak samo pewnie jak ci, kt\u00f3rzy ogl\u0105dali rzetelne tre\u015bci. Ograniczenia: jeden kr\u00f3tki seans, filmiki nagrane specjalnie do badania i\u00a0studenci jednej uczelni.<\/p>\n\t\t

\n
\n \t\t\t

Grupa 1<\/p>\n\t\t\t\t\t

Filmiki z\u00a0b\u0142\u0119dami<\/p>\n\t\t\t\t\t

Potem wiedzieli o\u00a0ADHD mniej ni\u017c pozostali, a\u00a0czuli si\u0119 tak samo pewnie.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

Grupa 2<\/p>\n\t\t\t\t\t

Rzetelne filmiki<\/p>\n\t\t\t\t\t

Filmiki z\u00a0prawdziwymi informacjami o\u00a0ADHD.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

Grupa 3<\/p>\n\t\t\t\t\t

Filmiki o\u00a0\u015bnie<\/p>\n\t\t\t\t\t

Filmiki na temat niezwi\u0105zany z\u00a0ADHD.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Co to oznacza?<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Rozmowy o\u00a0ADHD w\u00a0internecie to cz\u0119sto szansa dla os\u00f3b wcze\u015bniej przeoczonych, a\u00a0nie dow\u00f3d na mod\u0119. Filmik mo\u017ce by\u0107 pocz\u0105tkiem, ale nie zast\u0105pi diagnozy, a\u00a0b\u0142\u0119dne tre\u015bci daj\u0105 z\u0142udn\u0105 pewno\u015b\u0107 siebie. Antshel radzi zastanowi\u0107 si\u0119, co w\u00a0codziennym \u017cyciu chcieliby\u015bmy u\u0142atwi\u0107, na przyk\u0142ad dotrzymywanie termin\u00f3w czy pami\u0119tanie o\u00a0obowi\u0105zkach, i\u00a0z\u00a0konkretnymi przyk\u0142adami zg\u0142osi\u0107 si\u0119 do specjalisty.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

Bezp\u0142atny poradnik dla rodzin os\u00f3b w\u00a0spektrum Autyzmu<\/h2>\n\t\t\t\t\t

Warszawska Fundacja dla Gigant\u00f3w, kt\u00f3ra wspiera opiekun\u00f3w os\u00f3b z\u00a0niepe\u0142nosprawno\u015bciami, wyda\u0142a poradnik \u201eAby by\u0142o \u0142atwiej \u017cy\u0107\u201d dla rodzinnych opiekunek i\u00a0opiekun\u00f3w os\u00f3b w\u00a0spektrum Autyzmu. Publikacj\u0119 sfinansowano ze \u015brodk\u00f3w Dzielnicy Wola m.st. Warszawy. Poradnik ukaza\u0142 si\u0119 jesieni\u0105 2025 roku, a\u00a01 pa\u017adziernika 2026 roku zrecenzowa\u0142 go blog Autyzm po ludzku.<\/p>\n\t\t\t\t\t

Droga rodzica jest w\u00a0nim podzielona na trzy etapy. Prawo i\u00a0edukacja to diagnoza, orzeczenia o\u00a0niepe\u0142nosprawno\u015bci i\u00a0o\u00a0potrzebie kszta\u0142cenia specjalnego, opinia o\u00a0potrzebie wczesnego wspomagania rozwoju, ustawa \u201eZa \u017cyciem\u201d i\u00a0wyb\u00f3r plac\u00f3wki edukacyjnej. Finanse i\u00a0rehabilitacja to \u015bwiadczenie piel\u0119gnacyjne, \u015bwiadczenie wspieraj\u0105ce, zasi\u0142ek piel\u0119gnacyjny i\u00a0opieka wytchnieniowa, czyli czasowe przej\u0119cie opieki, by opiekun m\u00f3g\u0142 odpocz\u0105\u0107. Wsparcie emocjonalne dotyczy stresu rodzicielskiego i\u00a0wspierania rodze\u0144stwa. W\u00a0recenzji podkre\u015blono, \u017ce w\u0142a\u015bnie ta cz\u0119\u015b\u0107 wyr\u00f3\u017cnia poradnik na tle innych.<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Etap 1<\/p>\n\t\t\t\t\t

Prawo i\u00a0edukacja<\/h3>\n\t\t\t\t\t

Diagnoza, orzeczenia, opinia o\u00a0wczesnym wspomaganiu rozwoju, ustawa \u201eZa \u017cyciem\u201d i\u00a0wyb\u00f3r plac\u00f3wki.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Etap 2<\/p>\n\t\t\t\t\t

Finanse i\u00a0rehabilitacja<\/h3>\n\t\t\t\t\t

\u015awiadczenie piel\u0119gnacyjne i\u00a0wspieraj\u0105ce, zasi\u0142ek piel\u0119gnacyjny, opieka wytchnieniowa.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n
\n \t\t\t

Etap 3<\/p>\n\t\t\t\t\t

Wsparcie emocjonalne<\/h3>\n\t\t\t\t\t

Stres rodzicielski i\u00a0wspieranie rodze\u0144stwa.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t\t

Poradnik jest skierowany do rodzic\u00f3w dzieci w\u00a0spektrum, tak\u017ce czekaj\u0105cych na diagnoz\u0119, do opiekun\u00f3w doros\u0142ych os\u00f3b z\u00a0niepe\u0142nosprawno\u015bci\u0105 oraz do specjalist\u00f3w i\u00a0wolontariuszy. Wersj\u0119 elektroniczn\u0105 mo\u017cna bezp\u0142atnie pobra\u0107 ze strony fundacji<\/a>, a\u00a0drukowan\u0105 dosta\u0107 mi\u0119dzy innymi w\u00a0Klubie Gniazdo fundacji. Przepisy o\u00a0\u015bwiadczeniach co jaki\u015b czas si\u0119 zmieniaj\u0105, wi\u0119c przed z\u0142o\u017ceniem wniosku warto sprawdzi\u0107 aktualne zasady.<\/p>\n\t\t

\n
\n
\n \t\t\t
<\/path><\/svg><\/div>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Co to oznacza?<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\t\t\t

Po diagnozie wielu rodzic\u00f3w czuje si\u0119 przyt\u0142oczonych formalno\u015bciami i\u00a0nie wie, od czego zacz\u0105\u0107. Taki poradnik mo\u017ce pos\u0142u\u017cy\u0107 jako mapa dost\u0119pnych form wsparcia. Dobrze, \u017ce jest w\u00a0nim miejsce na emocje opiekuna, bo rodzic, kt\u00f3ry ma kiedy odpocz\u0105\u0107 i\u00a0z\u00a0kim porozmawia\u0107, ma wi\u0119cej si\u0142y, by wspiera\u0107 dziecko.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

Co to oznacza w\u00a0praktyce?<\/h2>\n\t\t
\n
\n \t\t\t

1<\/p>\n\t\t\t\t\t

Mocne strony ADHD s\u0105 realne, ale nie przekre\u015blaj\u0105 trudno\u015bci. Warto zna\u0107 jedno i\u00a0drugie: to, co Ci pomaga, i\u00a0to, w\u00a0czym potrzebujesz wsparcia. Nie musisz te\u017c od razu widzie\u0107 w\u00a0swojej diagnozie plus\u00f3w.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

2<\/p>\n\t\t\t\t\t

Dbaj o\u00a0sen, ruch na miar\u0119 swoich mo\u017cliwo\u015bci i\u00a0regularne wizyty kontrolne. Powiedz lekarzowi o\u00a0diagnozie ADHD czy Autyzmu, \u017ceby m\u00f3g\u0142 lepiej dopasowa\u0107 wizyt\u0119 do Twoich potrzeb, na przyk\u0142ad spos\u00f3b przekazywania informacji.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n

\n \t\t\t

3<\/p>\n\t\t\t\t\t

Filmik w\u00a0sieci mo\u017ce by\u0107 pocz\u0105tkiem, ale nie zast\u0105pi diagnozy. Szukaj rzetelnych \u017ar\u00f3de\u0142 i\u00a0z\u00a0konkretnymi przyk\u0142adami trudno\u015bci zg\u0142o\u015b si\u0119 do specjalisty. Jako rodzic korzystaj z\u00a0bezp\u0142atnych poradnik\u00f3w i\u00a0pami\u0119taj te\u017c o\u00a0sobie.<\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n
\n \t\t\t\"Psycholog\t\t\t\t\t

Adam Gniot<\/strong>, psycholog, magister psychologii (Uniwersytet Opolski). Diagnozuj\u0119 Autyzm i ADHD u dzieci od 4. roku \u017cycia, m\u0142odzie\u017cy i doros\u0142ych. Co tydzie\u0144 przygotowuj\u0119 NeuroNowinki. Opublikowano: 4 pa\u017adziernika 2026. Wi\u0119cej o mnie<\/a><\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h2>\n\t\t\t\t\t

Katabi i in., ADHD Individuals' Positivity About Their Condition Varies by Their Levels of Hyperactivity\/Impulsivity Versus Inattention Symptoms, Journal of Attention Disorders, 2026<\/a>
PsyPost: How adults feel about their ADHD depends heavily on their specific symptoms<\/a>
Knowridge (University of Leicester): Autism and ADHD More Common in Young People with Type 2 Diabetes<\/a>
Psychiatric News Alert: Many Neurodiverse Individuals Develop Diabetes Before Age 30<\/a>
HealthDay: Early-Onset Type 2 Diabetes More Likely In People With ADHD, Autism<\/a>
Syracuse University News: What's Behind ADHD's Moment on Social Media? Syracuse Psychologist Weighs In<\/a>
Staley i in., Attention-Deficit\/Hyperactivity Disorder Diagnosis, Treatment, and Telehealth Use in Adults, MMWR (CDC), 2024<\/a>
Schiros, Bowman, Antshel, Misinformation mayhem: the effects of TikTok content on ADHD knowledge, stigma, and treatment-seeking intentions, European Child & Adolescent Psychiatry, 2025<\/a>
Fundacja dla Gigant\u00f3w: Poradnik wspieraj\u0105cy dla opiekun\u00f3w os\u00f3b w spektrum Autyzmu<\/a>
Fundacja dla Gigant\u00f3w: poradnik \u201eAby by\u0142o \u0142atwiej \u017cy\u0107\u201d (PDF)<\/a>
Autyzm po ludzku: recenzja poradnika \u201eAby by\u0142o \u0142atwiej \u017cy\u0107\u201d (1.10.2026)<\/a><\/p>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n

\n
\n \t\t\t

Masz pytania o Autyzm lub ADHD?<\/h2>\n\t\t\t\t\t

Je\u015bli co\u015b niepokoi Ci\u0119 u\u00a0siebie albo u\u00a0dziecka, mo\u017cesz um\u00f3wi\u0107 si\u0119 na konsultacj\u0119 wst\u0119pn\u0105 w\u00a0Gabinecie Gaw\u0119d w\u00a0Opolu. Spokojnie om\u00f3wimy, co si\u0119 dzieje, i\u00a0zastanowimy si\u0119, czy diagnoza ma sens.<\/p>\n\t\t

\n \t\t\t\n\tUm\u00f3w konsultacj\u0119 wst\u0119pn\u0105\n<\/a>\n\t\t\t\t\t\n\tWszystkie NeuroNowinki\n<\/a>\n\t\t\n<\/div>\n\n<\/div>\n\n<\/div>\n\t\t<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jak doro\u015bli widz\u0105 swoje ADHD, ADHD i Autyzm a cukrzyca typu 2 u m\u0142odych, mit o \u201emodzie z internetu\u201d i bezp\u0142atny poradnik dla rodzin os\u00f3b w spektrum.<\/p>","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"elementor_header_footer","format":"standard","meta":{"ocean_front_end_style_editor":"no","ocean_post_layout":"","ocean_both_sidebars_style":"","ocean_both_sidebars_content_width":0,"ocean_both_sidebars_sidebars_width":0,"ocean_sidebar":"","ocean_second_sidebar":"","ocean_disable_margins":"enable","ocean_add_body_class":"","ocean_shortcode_before_top_bar":"","ocean_shortcode_after_top_bar":"","ocean_shortcode_before_header":"","ocean_shortcode_after_header":"","ocean_has_shortcode":"","ocean_shortcode_after_title":"","ocean_shortcode_before_footer_widgets":"","ocean_shortcode_after_footer_widgets":"","ocean_shortcode_before_footer_bottom":"","ocean_shortcode_after_footer_bottom":"","ocean_display_top_bar":"default","ocean_display_header":"default","ocean_header_style":"","ocean_center_header_left_menu":"","ocean_custom_header_template":"","ocean_custom_logo":0,"ocean_custom_retina_logo":0,"ocean_custom_logo_max_width":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_width":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_width":0,"ocean_custom_logo_max_height":0,"ocean_custom_logo_tablet_max_height":0,"ocean_custom_logo_mobile_max_height":0,"ocean_header_custom_menu":"","ocean_menu_typo_font_family":"","ocean_menu_typo_font_subset":"","ocean_menu_typo_font_size":0,"ocean_menu_typo_font_size_tablet":0,"ocean_menu_typo_font_size_mobile":0,"ocean_menu_typo_font_size_unit":"px","ocean_menu_typo_font_weight":"","ocean_menu_typo_font_weight_tablet":"","ocean_menu_typo_font_weight_mobile":"","ocean_menu_typo_transform":"","ocean_menu_typo_transform_tablet":"","ocean_menu_typo_transform_mobile":"","ocean_menu_typo_line_height":0,"ocean_menu_typo_line_height_tablet":0,"ocean_menu_typo_line_height_mobile":0,"ocean_menu_typo_line_height_unit":"","ocean_menu_typo_spacing":0,"ocean_menu_typo_spacing_tablet":0,"ocean_menu_typo_spacing_mobile":0,"ocean_menu_typo_spacing_unit":"","ocean_menu_link_color":"","ocean_menu_link_color_hover":"","ocean_menu_link_color_active":"","ocean_menu_link_background":"","ocean_menu_link_hover_background":"","ocean_menu_link_active_background":"","ocean_menu_social_links_bg":"","ocean_menu_social_hover_links_bg":"","ocean_menu_social_links_color":"","ocean_menu_social_hover_links_color":"","ocean_disable_title":"default","ocean_disable_heading":"default","ocean_post_title":"","ocean_post_subheading":"","ocean_post_title_style":"","ocean_post_title_background_color":"","ocean_post_title_background":0,"ocean_post_title_bg_image_position":"","ocean_post_title_bg_image_attachment":"","ocean_post_title_bg_image_repeat":"","ocean_post_title_bg_image_size":"","ocean_post_title_height":0,"ocean_post_title_bg_overlay":0.5,"ocean_post_title_bg_overlay_color":"","ocean_disable_breadcrumbs":"default","ocean_breadcrumbs_color":"","ocean_breadcrumbs_separator_color":"","ocean_breadcrumbs_links_color":"","ocean_breadcrumbs_links_hover_color":"","ocean_display_footer_widgets":"default","ocean_display_footer_bottom":"default","ocean_custom_footer_template":"","ocean_post_oembed":"","ocean_post_self_hosted_media":"","ocean_post_video_embed":"","ocean_link_format":"","ocean_link_format_target":"self","ocean_quote_format":"","ocean_quote_format_link":"post","ocean_gallery_link_images":"on","ocean_gallery_id":[],"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-589","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-neuronowinki","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/589","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=589"}],"version-history":[{"count":27,"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1016,"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/589\/revisions\/1016"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gabinetgawed.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}